Hướng dẫn cách trồng nấm bào ngư cho sản lượng cao
Nắm bắt được cách trồng nấm bào ngư cho sản lượng tốt là phương án kinh doanh được nhiều hộ gia đình quan tâm. Không đòi hỏi kỹ thuật phức tạp, lại tận dụng được phụ phẩm nông nghiệp như rơm rạ, mùn cưa,… Nấm bào ngư đem lại nguồn kinh tế ổn định cho bà con.

Yêu cầu điều kiện tự nhiên của nấm bào ngư
Để nấm bào ngư sinh trưởng cũng như đem lại hiệu quả kinh tế cao, cần chú ý các điều kiện tự nhiên sau:
| Điều kiện tự nhiên | Yêu cầu |
| Nhiệt độ | Nấm bào ngư có nhiều loại và chịu được biên độ nhiệt ở ngưỡng ấm nóng. Giai đoạn phát triển sợi sẽ từ 27 – 32 oC, còn khi phát triển quả thể từ 25 – 32 oC. |
| Độ ẩm | Độ ẩm là yếu tố quan trọng đối với mức độ phát triển tơ và quả thể của nấm.
|
| Ánh sáng | Nhà trồng cần có độ thông thoáng và ánh sáng vừa phải. Bà con chỉ cần tăng cường ánh sáng cho nấm khi ra quả thể nhằm kích thích nụ nấm phát triển. |
| Độ pH | Độ pH phù hợp của giá thể là từ 5 – 7. |
Ngoài đáp ứng các yêu cầu về điều kiện tự nhiên, kỹ thuật trồng nấm bào ngư là thông tin tiếp theo bà con nên biết.
Kỹ thuật trồng nấm bào ngư
Nấm bào ngư là loại cây không đòi hỏi nhiều kỹ thuật phức tạp. Do đó để đạt sản lượng cao, người nông dân cần chú ý những đầu việc sau:
Chọn giống
Lựa chọn nguồn phôi nấm sẽ góp phần ảnh hưởng lớn đến chất và lượng sau này của cây:
- Nguồn gốc xuất xứ phải rõ ràng, cơ sở cung cấp uy tín.
- Đảm bảo số phôi nấm giống không bị nhiễm bệnh và có khả năng sinh trưởng tốt.
- Chọn giống nấm đúng độ tuổi, không lấy meo quá già hoặc non.
Quy trình trồng nấm
Khi đã có phôi nấm giống, tiến hành trồng nấm theo các bước:
Bước 1: Xử lý nguyên liệu
Chuẩn bị nguyên liệu gồm rơm rạ, tro trấu, mùn cưa ngâm vào nước vôi pha loãng. Sau 15 – 20 phút, vớt ra để ráo.
- Đợt 1: Ủ hỗn hợp trên trong 3 – 4 ngày, có thể tưới thêm nước mỗi ngày tạo độ ẩm và xới rơm cho đều.
- Đợt 2: Dùng dao cắt rơm thành các đoạn dài 7 – 10 cm rồi ủ tiếp 2 – 3 ngày.
Bước 2: Trồng cây nấm bào ngư
- Cho nguyên liệu trên chia đều vào các túi bóng. Khi cho rơm rạ vào đáy túi, cần đè nén thật chặt tạo lớp rơm dày khoảng 5 cm.
- Rải phôi nấm giống xung quanh thành túi. Chú ý đặt sao cho ép sát phôi ra phía ngoài.
- Tiếp tục rải lớp rơm thứ 2 và phôi nấm tương tự. Đến lớp rơm cuối cùng thì rắc phôi nấm đều khắp bề mặt, để trống 1 vòng tròn nhỏ để nhét bông gòn và buộc miệng túi.
- Mỗi túi làm 4 tầng nấm (khoảng 50 gram nấm giống). Mỗi tầng rơm nên dày từ 5 – 7 cm.

Tưới nước
Không tưới trực tiếp lên túi phôi mà dùng vòi phun xịt tạo mưa nhẹ, đủ làm ướt các vách và nền nhà nhằm tạo độ ẩm cho khu vực trồng.
Thực hiện tưới 2 – 4 lần/ngày (không cần tưới khi trời mưa ẩm). Chú ý không để nước bắn thẳng vào nụ nấm sẽ làm hư hỏng, úng túi.
Phòng, trừ sâu bệnh
Để phòng chống các sinh vật và bệnh hại, bà con có thể tham khảo những biểu hiện phổ biến dưới đây:
| Sâu, bệnh gây hại | Biểu hiện | Cách phòng, trừ |
| Nhện đỏ, nhện rơm,… | Tập trung dày đặc trên mô nấm rồi chích hút khiến cây sinh trưởng kém và đổi màu. Vết lõm chích còn “mở đường” cho ruồi và nấm mốc phá hoại. | – Vệ sinh nhà nuôi sạch sẽ, khử trùng nguyên liệu.
– Dùng hoạt chất Fenitrothion, Propargite, Fenpyroximate,… |
| Ruồi | Khi còn là ấu trùng, chúng ăn sợi nấm. Đến trưởng thành, ruồi chích hút phần mũ làm cho nấm có vết đen, ăn sâu gây thối. | – Giữ vệ sinh nhà trại sạch, không để có ổ dịch và tránh xa khu chăn nuôi, bãi rác.
– Phun thuốc tương tự phòng trừ nhện. |
| Bệnh sinh lý do nhiệt độ | Nhiệt độ chuyển lạnh đột ngột sẽ khiến toàn bộ quả thể ngừng sinh trưởng, teo phần đầu và khô cứng. | Dùng bạt nilon che chắn cho khu vực nhà trồng khi thời tiết thay đổi. |
| Bệnh nấm mốc xanh | Ban đầu màu trắng, sau chuyển sang xanh lục hoặc xanh lam. Vết mốc phủ rộng nhanh. Chúng cạnh tranh dinh dưỡng và tiết độc tố gây ức chế tăng trưởng của tơ nấm. Nặng hơn sẽ tiêu diệt sợi nấm bào ngư. | Lấy nước vôi 0,5 – 1 % tưới lên vết mốc hoặc quét thuốc tím lên vùng nhiễm bệnh. Chú ý không thuốc phun trực tiếp vào nấm, nên phun thuốc trừ bệnh có hoạt chất Mancozeb. |
Xem thêm:
- Hướng dẫn cách trồng nấm mối thương nghiệp chuẩn kỹ thuật
- Cách trồng nấm rơm quy mô lớn cho sản lượng cao
Sau khi đã hoàn thành các kỹ thuật trồng nấm bào ngư, bà con cần lưu tâm cả quy trình thu hoạch cũng như bảo quản chúng.
Quy trình thu hoạch và bảo quản
Bà còn để ý khi tai nấm có đường kính tầm 3 – 5 cm là có thể thu hoạch. Cần hái cả cụm vặn sát gốc, không nên tách tai lẻ. Đặc biệt, tránh để gốc lại vì dễ khiến túi nấm bị nhiễm bệnh.
Sau khi hái, không nên tưới nước ngay khiến các phôi nấm chết thối. Đợi sau vài tiếng mới tiến hành phun nhẹ nhàng.
Khi đã hoàn thành thu hoạch, cần cắt gốc sạch sẽ và bảo quản thích hợp để đưa đến tay người tiêu dùng:.
- Đối với nấm tươi: Bảo quản được thời gian ngắn bằng cách làm chậm sự phát triển, dùng nhiệt độ thấp (ở ngưỡng 10 – 15 độ C) trong 4 – 5 ngày.
- Đối với nấm khô: Được làm khô đến mức tối đa bằng cách phơi, sấy. Sau đó người nông dân phải bảo quản trong túi kín để tránh hút ẩm trở lại.
Hiện nay, công nghệ sấy nấm bằng máy sấy lạnh SASAKI là giải pháp bảo quản nông sản được nhiều hộ gia đình tin dùng. Đảm bảo giữ được 3 tiêu chí: nguyên màu – nguyên mùi – nguyên vị và rút ngắn 50 % thời gian, công sức so với phương pháp sấy truyền thống. Nhờ đó, nấm sau sấy không chỉ bảo quản lâu dài mà còn tiết kiệm chi phí cho người trồng.

Qua những thông tin về chủ đề cách trồng nấm bào ngư nêu trên, hy vọng bà con có thêm kiến thức cũng như kỹ năng trước khi tiến hành canh tác. Đặc biệt, đừng bỏ qua những lưu ý cũng như cách thức bảo quản phù hợp nhé!

Nguyễn Mạnh Hà là Chuyên gia Giải pháp Công nghệ Chế biến với hơn 25 năm kinh nghiệm trong ngành chế tạo máy và công nghệ. Ông chuyên tư vấn giải pháp tổng thể từ lựa chọn công nghệ, thiết kế dây chuyền, tối ưu công suất đến quy hoạch nhà máy, với chuyên môn về sấy lạnh, sấy thăng hoa, cấp đông sâu, nghiền mát, cô đặc và tiệt trùng. Ông đã đồng hành cùng hàng trăm doanh nghiệp trong tối ưu sản xuất và nâng cao giá trị nông sản, thực phẩm Việt.