Cách nuôi yến trong nhà tiết kiệm chi phí cho hiệu quả kinh tế cao
Nuôi yến trong nhà là hình thức kinh doanh được nhiều người lựa chọn vì lợi nhuận mà nó mang lại. Tuy nhiên, sản lượng yến nuôi thu được không cao so với số lượng, do thiếu kỹ thuật nuôi, khí hậu không phù hợp…

Những điểm chính trong thông tư 35 về nuôi yến
Dù mang lại nhiều lợi ích về kinh tế nhưng tác hại của việc nuôi yến vẫn thường xuyên được cảnh báo. Theo thông tư 35, người nuôi yến phải tuân thủ các quy định sau:
– Khai báo với cơ quan có thẩm quyền trước khi nuôi yến
– Chỉ được phép sử dụng âm thanh <70 dBA từ 6h đến 21h
– Chú ý vệ sinh thú y và phòng chống dịch bệnh cho con người và vật nuôi
– Khai thác và sơ chế tổ yến phải đạt chuẩn an toàn vệ sinh thực phẩm và vệ sinh môi trường.
Kỹ thuật dẫn dụ và chăm sóc yến
Yến là loài sống hoang dã, vì vậy khi muốn nuôi yến tại nhà phải nắm được các kỹ thuật nuôi yến trong nhà
Phương pháp dẫn dụ yến
Cách dẫn dụ yến hiệu quả nhất là sử dụng âm thanh, dùng các loại to có chất lượng cải tiến phát tiếng chim vọng ra xa là đã có thể dẫn dụ yến về nhà thành công. Chú ý các vị đặt loa, âm thanh trong nhà cũng như ngoài sâm. Cần phải thay đổi âm thanh theo mùa, theo thời điểm cho giống với tự nhiên.
Chăm sóc và nuôi dưỡng yến
Việc nuôi yến trong nhà rất tốn kém, phải lựa chọn nguyên liệu, lắp đặt các thiết bị phù hợp, làm hài lòng chim yến, cung cấp đầy đủ thức ăn và tìm cách phòng tránh các loại bệnh mà yến hay mắc phải.
Dựng nhà cho chim yến: Có thể sử dụng mẫu nhà cấp 4 có sẵn để tiết kiệm chi phí. Tuy nhiên, nếu có điều kiện nên cân nhắc việc xây dựng nhà cao tầng để nuôi yến, vì nuôi yến là một quá trình lâu dài. Dù là nhà kiểu nào thì cũng phải đảm bảo tất cả các yếu tố: ánh sáng, cửa dẫn dụ chim, độ ẩm…
Xử lý mùi nhà yến: Bao gồm việc xử lý những mùi nhà mới mà yến không thích và tạo mùi sinh cảnh giống tự nhiên. Có thể dùng chanh, thơm ủ tại nhà để khử mùi nhà yến mới. Sau khi nhà nuôi đã có một lượng yến ổn định, cần vệ sinh, dọn dẹp phân để loại bỏ các khí độc sinh ra trong quá trình phân hủy gây ảnh hưởng đến chất lượng yến. Tùy vào thời điểm sinh trưởng của yến mà có thể sử dụng các dung dịch tạo mùi phù hợp để phát huy hiệu quả. Ví dụ, vào mùa sinh sản, có thể sử dụng các dung dịch để kích thích yến bắt cặp, làm tổ.
Nhiệt độ nuôi yến: Cần tạo môi trường phù hợp với môi trường sinh sống tự nhiên của yến, độ ẩm 75-90%, nhiệt độ phù hợp từ 27-29 độ C.
Nguồn thức ăn: Thức ăn chủ yếu của yến là các loài côn trùng ruồi, muỗi, phù du, bọ rùa,… Có thể mua hoặc tự tạo nguồn thức ăn bằng các nuôi các loại côn trùng cho chim ăn.
Phòng chống dịch bệnh
Nếu yến ít vận động, cộng thêm nhiều vi khuẩn, ve sẽ dễ dàng xâm nhập gây ảnh hưởng đến sức khỏe của yến, nhất là bệnh làm chân đỏ và sưng tấy.

Phòng chống thiên địch và rủi ro
Khi nuôi yến trong thời gian dài, bạn có thể gặp các loài thiên địch sau:
Chuột: Chuột rất thích ăn trứng yến, tổ yến và ngay cả chim yến, chúng cũng có thể phá hoại môi trường sống, quấy rối, làm chim hoảng sợ, khó chịu, bỏ đi. Phòng chống chuột bằng cách không để các vật dụng bên ngoài gắn kết với nhà yến: cây, dây điện… Bịt kín các lỗ hổng bằng xi măng để chuột không có cơ hội bò vào nhà. Đặt các bẫy chuyên dụng để diệt chuột.
Mèo: Mèo thường tiếp cận và vồ yến từ trên cao, cần hạn chế các cây cối, cột rào xung quanh nhà yến để mèo không thể leo vào.
Chim cú, chim cắt: Là những loài chim ăn thịt thích ăn thịt chim yến. Chúng có thể ẩn nấp ở cửa ra vào để bắt yến đặc biệt là yến con đang tập bay. Cần hạn chế cây cối xung cửa ra vào để chim ăn thịt không có nơi ẩn nấp.
Rắn: Rắn có thể ăn trứng, chim non, làm chim trưởng thành hoảng sợ. Cần bịt các lỗ hổng quanh tường, che chắn các ống thông gió bằng lưới kim loại có lỗ nhỏ để hạn chế việc rắn bò vào nhà.
Dơi: Dơi có tập tính bám ngược, vì vậy phân dơi dễ dính vào trần nhà, gây mùi hôi khó chịu, ảnh hưởng đến chất lượng tổ yến. Nếu nhà có dơi quá nhiều, yến sẽ bỏ đi. Cần đuổi dơi đi và dọn dẹp sạch sẽ chỗ dơi bám.
Con người: Những kẻ trộm không chỉ làm thất thu sản lượng, nếu chúng đột nhập vào ban đêm sẽ làm chim hoảng loạn, một số con sẽ bỏ đi không về nữa. Bên cạnh đó những tổ yến đang có trứng hay con non khi bị trộm tổ đều bị hất bỏ, bị chết, làm giảm số lượng chim trong đàn.
Bên cạnh các thiên địch trên, khi nuôi yến có thể sẽ gặp thêm một số loại: gián, rận, rệp, mạt, kiến… Để loại bỏ các thiên địch này, cần vệ sinh nơi ở của yến thường xuyên, sử dụng các dung dịch phun định kì để đảo bảo môi trường sống cho yến.

Thu hoạch và bảo quản tổ yến
Chim yến sinh sản theo mùa, thường là mùa xuân, xây tổ từ tháng 1, đến tháng 3 thì đẻ trứng. Con non sẽ chào đời sau 23-30 ngày ấp trứng. Sau 45 ngày, chim con mới có thể rời ổ.
Sau đó, đây mới là khoảng thời gian thu hoạch tổ yến. Sau khi thu hoạch, cần bảo quản tủ yến ở nơi khô ráo, có thể hong khô yến theo các truyền thống bằng quạt gió hoặc sử dụng máy sấy lạnh của Sasaki. Máy sấy lạnh Sasaki có thể giúp tổ yến giữ được nguyên màu sắc của tổ yến, dễ dàng đạt được độ ẩm lý tưởng 14-16 độ C để đảm bảo tác dụng của yến sào và tiết kiệm thời gian, công sức hơn so với việc sấy truyền thống.

Những lưu ý khi nuôi yến
Nghề nuôi yến trong nhà cần quan tâm đến rất nhiều vấn đề từ khâu chuẩn bị, đến lúc nuôi, chăm sóc và thu hoạch bảo quản. Người nuôi yến cần phải trang bị đủ kiến thức về tập tính sống của loài, liên tục cập nhật các kỹ thuật nuôi hiện đại, nắm bắt kịp thời để đem lại chất lượng tốt.
Người nuôi yến cần lưu ý một số vấn đề sau:
- Chuẩn bị đủ nguồn vốn, việc nuôi yến là khoản đầu tư lâu dài, cần chuẩn bị đủ tài chính để có thể duy trì và phát triển nhà yến.
- Nên xây nhà yến gần với thiên nhiên, lựa chọn các địa điểm có khí hậu phù hợp.
- Thường xuyên kiểm tra và vệ sinh nhà yến để đảm bảo chất lượng môi trường cho yến phát triển và sinh sản.
- Thường xuyên cập nhật tin tức và lắng nghe chia sẻ từ các chuyên gia để cập nhật kỹ thuật nuôi mới, phù hợp với điều kiện tự nhiên của yến.
- Không khai thác tổ yến quá liền kề, cần có thời gian để yến con phát triển mới đảm bảo được cân bằng sinh thái và bảo tồn sự phát triển của yến.
Xem thêm: Bật mí 3 cách sấy khô tổ yến hiệu quả hiện nay
Nuôi yến trong nhà là hình thức đem lại nhiều lợi ích cho việc phát triển kinh tế nhưng đồng thời cũng mang lại vô vàn thách thức. Người nuôi không chỉ cần có đam mê kinh doanh mà còn cần phải có sự yêu thích với loài vật này thì mới có thể cân bằng được hiệu quả kinh tế và duy trì sự đa dạng của loài vật này.

Nguyễn Mạnh Hà là Chuyên gia Giải pháp Công nghệ Chế biến với hơn 25 năm kinh nghiệm trong ngành chế tạo máy và công nghệ. Ông chuyên tư vấn giải pháp tổng thể từ lựa chọn công nghệ, thiết kế dây chuyền, tối ưu công suất đến quy hoạch nhà máy, với chuyên môn về sấy lạnh, sấy thăng hoa, cấp đông sâu, nghiền mát, cô đặc và tiệt trùng. Ông đã đồng hành cùng hàng trăm doanh nghiệp trong tối ưu sản xuất và nâng cao giá trị nông sản, thực phẩm Việt.