Nông dân trước khi bón phân hữu cơ cần phải làm gì?
Trước khi bón phân hữu cơ cần phải thực hiện một số bước để đảm bảo rằng việc bón phân đúng và mang lại hiệu quả tối đa. Chuẩn bị tốt trước khi bón phân sẽ giúp cây hấp thu các chất dinh dưỡng và phát triển tốt hơn.

Định lượng phân bón
Cân định lượng phân bón rất quan trọng vì trồng cây hữu cơ mỗi loại sẽ cần lượng phân bón khác nhau và tùy thuộc vào giai đoạn phát triển của cây. Bón phân đúng định lượng giúp cây trồng phát triển tốt hơn và đạt năng suất cao.
Để cân định lượng phân bón, cần tìm hiểu về yêu cầu dinh dưỡng của loại cây đang trồng. Các loại cây: cải, cà chua và dưa hấu có nhu cầu cao về phân hữu cơ, tuy nhiên các loại khác như khoai lang, cà phê và lúa thì có nhu cầu thấp hơn.
Giai đoạn phát triển cũng là một yếu tố quan trọng để xác định định lượng. Cây trồng đang ở giai đoạn sinh trưởng mạnh như hoa hồng hay cỏ kiểng cần lượng phân hữu cơ nhiều hơn so với cây đang ở giai đoạn ra hoa, kết trái.
Việc định lượng phân bón phụ thuộc rất nhiều vào thời điểm bón phân. Cần lựa chọn các loại phân phù hợp với từng thời điểm bón khác nhau để giúp cây phát triển tốt hơn.
Xác định thời điểm bón phân
Nên bón phân hữu cơ cho đất sớm, trước khi trồng cây (hay còn gọi là bón lót) . Đối với trái cây hữu cơ, sau khi cắt cành và tạo tán thì nên bón phân hữu cơ.
Tại sao phân hữu cơ dùng để bón lót? Đợt bón quan trọng nhất là vào lúc bắt đầu vụ, cần bón đủ lượng phân cho đất. Sau đó trong 1 năm nên bón bổ sung nhiều đợt tùy theo tính chất của phân hữu cơ. Chất hữu cơ sẽ bị phân giải theo thời gian, vì vậy cần bón phân duy trì hằng năm kể cả khi đất đang giàu dinh dưỡng.
Nếu sử dụng phân hữu cơ có hàm lượng đạm cao thì phải giảm bớt phân hóa học để tránh tình trạng thừa đạm làm cây đâm chồi nhiều vào mùa hè, mùa thu mang nhiều lá, cây sẽ cho ít trái và chậm chuyển màu khi chín.

Phân hữu cơ có rất nhiều lợi ích cho cả đất và cây trồng vì vậy rất được ưa chuộng hiện nay. Khi sử dụng phân hữu cơ, người nông dân thường ủ phân trước khi bón.
Ủ phân trước khi bón
Lợi ích của việc ủ phân trước khi bón
- Giúp đất tơi xốp, dễ hấp thu chất dinh dưỡng để nuôi cây.
- Bảo vệ đất và môi trường sạch sẽ.
- Diệt trừ các vi khuẩn, mầm bệnh có hại trong phân.
- Khai thác triệt để các khoáng chất có lợi trong phân.
- Tiết kiệm kinh tế khi có thể tận dụng các phế phẩm nông nghiệp có sẵn.
Các loại phân cần ủ
Phân chuồng: Cần tìm hiểu nguồn gốc của phân chuồng khi lấy về, khu vực nuôi là nước mặn hay nước ngọt sẽ ảnh hưởng đến lượng muối trong phân. Thức ăn nuôi tốt sẽ cho ra chất lượng phân tốt. Cần phơi khô phân chuồng trước khi ủ vì phân tươi có thể chứa các vi khuẩn gây bệnh, nấm…
Phân xanh: Nên băm nhỏ trước khi ủ và mang phơi héo để giảm thể tích và trọng lượng.
Quy trình ủ phân trước khi bón
Bước 1: Chuẩn bị thùng ủ, có thể là thùng gỗ, xốp, nhựa dung tích từ 20-120 lít và có đục lỗ để thoát nước và dễ dàng thông thoáng.
Bước 2: Lựa chọn vị trí đặt thùng ủ cách xa nơi sinh sống vì lúc ủ phân sẽ có mùi. Đặt ở nơi thoáng mát, tránh ánh nắng trực tiếp và không để bị ướt khi trời mưa.
Bước 3: Phân loại các loại rác.
- Rác nâu: Cây khô, vỏ trứng, mạt cưa…
- Rác xanh: Bã cà phê, trái cây tươi…
Lưu ý: Không dùng thịt, cá, xương động vật, gỗ… đã qua xử lý.
Bước 4: Tiến hành ủ
- Rải một lớp 10 cm gồm cây khô, cỏ khô, rơm ở dưới đáy thùng.
- Cho vào một lớp phân nâu khoảng 10 cm.
- Cho một lớp mỏng đất màu mỡ tươi xốp và rưới 1 ít nước lên trên bề mặt bằng bình tưới vòi sen.
- Lặp lại từng lớp đến khi đầy thùng.
Mất từ 2 tuần đến 3 tháng để ủ phân hữu cơ trước khi bón, sau khi hoàn thành, phân ủ sẽ thành phân hữu cơ, đất mềm mịn, tơi xốp, có thể dùng để bón cho cây trồng.

Những lưu ý về các việc trước khi bón phân hữu cơ cần phải làm sẽ giúp bà con có thêm kiến thức để chăm sóc cây trồng để đạt được hiệu quả mong muốn. Việc sử dụng phân hữu cơ cũng giúp khai thác tối ưu các nguyên liệu có sẵn để tiết kiệm chi phí và bảo vệ môi trường.

Nguyễn Mạnh Hà là Chuyên gia Giải pháp Công nghệ Chế biến với hơn 25 năm kinh nghiệm trong ngành chế tạo máy và công nghệ. Ông chuyên tư vấn giải pháp tổng thể từ lựa chọn công nghệ, thiết kế dây chuyền, tối ưu công suất đến quy hoạch nhà máy, với chuyên môn về sấy lạnh, sấy thăng hoa, cấp đông sâu, nghiền mát, cô đặc và tiệt trùng. Ông đã đồng hành cùng hàng trăm doanh nghiệp trong tối ưu sản xuất và nâng cao giá trị nông sản, thực phẩm Việt.