Hướng dẫn cách trồng cây dâu tằm cho lá tươi tốt quanh năm
Cách trồng cây dâu tằm nhận được rất nhiều sự chú ý, quan tâm từ người nông dân vì đây là loại cây khá quen thuộc, được sử dụng rất nhiều trong cuộc sống. Trồng dâu tằm đúng cách, đúng kỹ thuật giúp đem lại hiệu quả, năng suất tối ưu nhất.
Điều kiện tự nhiên của cây dâu tằm
Dâu tằm là loài thân gỗ, sống lâu năm theo bụi hoặc cây to. Lá rụng vào mùa đông hàng năm, lá có răng cưa, hình ngọn mác. Hoa nở theo cụm, quả có thịt dày, mọng nước.
Nhiệt độ, ánh sáng
Nhiệt độ thích hợp để dâu tằm phát triển là 24-32 độ C, trên 40 độ C, một số bộ phận của cây sẽ bị chết, ngừng sinh trưởng ở nhiệt độ 0 độ C và bắt đầu nảy mầm ở nhiệt độ 12 độ C.
Dâu tằm là loại cây ưa sáng, thời gian cần được chiếu sáng trong ngày là 10-12 tiếng nếu thiếu sáng lá mỏng, thân yếu.
Đất trồng
Cây dâu tằm có thể thích ứng với nhiều loại đất, tuy nhiên, để đạt năng suất tốt và kéo dài được thời gian sinh trưởng, nên chọn đất có độ dày tầng canh tác lớn hơn 1m, độ pH từ 6.5-7.
Độ ẩm
Dâu tằm chịu hạn tốt, tuy nhiên nếu thiếu nước sẽ ngừng phát triển. Vì vậy, cần cung cấp đủ nước cho dâu tằm. Độ ẩm thích hợp để sinh trưởng là 70-80%.
Kỹ thuật trồng cây dâu tằm
Chọn giống
Nên chọn các loại giống dâu địa phương (Hà Bắc, Dâu Bầu, Dâu Da, Quang Biểu), dâu tam bội thể (số 7, 12, 11, 28, 36…), dâu lai (VH9, VH13, VH15) hoặc các giống dâu nhập từ Trung Quốc (Hà số 7, Sha nhị luân, QDD5).
Khi chọn dâu giống, cần đảm bảo các tiêu chuẩn sau:
- Cây giống: Có tuổi trong vườn ươm từ 60-70 ngày, chiều cao 30cm, đường kính lơn hơn 0.2cm, không bị sâu bệnh.
- Hom giống: Hom được lấy từ cành 8-12 tháng, không sâu bệnh, lẫn giống, đường kính cành từ 0.6-1cm, chiều dài 20-30cm, có 3 mắt trở lên.
Làm đất trồng
Trước khi trồng 25-30 ngày, cày, cuốc đất cho đất tơi xốp ở độ sâu 25-30cm, gom sạch đá sỏi, rễ cây, cỏ. Đào rãnh, rạch hàng với kích thước sâu, rộng từ 30-40cm. Khoảng cách trồng giữa các hàng là 1.2m.
Bón lót cho đất với tỉ lệ 20-30 tấn phân bón hữu cơ, phân chuồng hoai, 800kg lân, 270kg Kali cho 1 ha đất. Nếu đất bị chua thì bón thêm 1 tấn vôi.
Cách trồng cây
Trồng bằng cây con
- Mỗi gốc trồng 1-2 cây (nếu trồng 2 cây/gốc thì giữ khoảng cách là 5cm)
- Giữ cây thẳng, không để rễ tiếp xúc trực tiếp với phân. Nếu rễ quá dài thì cắt ngắn bớt, độ dài của rễ phù hợp là 10-15cm.
- Lấp kín đất, nén chặt đất xung quanh gốc.
- Tưới nước sau khi trồng.
Trồng bằng hom
- Cách 1 (đặt hom nằm): Đặt hom nằm nối tiếp nhau, lấp một lớp đất dày 1-2cm, tưới nhẹ lên hàng mới trồng.
- Cách 2 (cắm hom vuông góc với đất): Nên trồng ở các chân đất có mực nước ngầm dâu, vun một lớp đất vừa phải sau khi cắm hom, tưới nước.
- Cách 3 (cắm hom nghiêng 45 độ): Là phương pháp trung gian của 2 phương pháp trên.
Bón phân
Năm thứ nhất:
Sau khi trồng từ 25-30 ngày, tiến hành bón thúc với lượng phân: 50-60kg ure/ha, đào rãnh sâu 10cm, cách gốc 10-15cm để bón phân. Cứ cách 2 tháng bón 1 lần sao cho lượng phân năm thứ nhất là 400kg ure, 600kg lân, 150kg kali/ha.
Năm thứ 2 trở đi:
- Phân hữu cơ: 20-25 tấn/năm. Bón 1 lần vào tháng 12 sau khi đã xới, vun lại gốc dâu.
- Phân vô cơ: 750kg Urê + 900kg Lân + 250kg Kali/ha/năm. Ure chia làm 5 lần bón, mỗi lần cách nhau 2 tháng. Phân lân và kali chia làm 2 lần, mỗi lần cách nhau 6 tháng.
Làm cỏ
- Năm đầu: Cần chú ý làm cỏ để cây có diện tích phát triển. Kết hợp làm cỏ và xới đất để tạo độ thông thoáng.
- Năm 2 trở đi: Giữ sạch không gian, loại bỏ cỏ dại để phòng tránh sâu bệnh.
Phòng, trừ sâu bệnh
Dâu tằm bị rất nhiều loại sâu bệnh tấn công, phá hoại làm giảm năng suất. Nếu nặng, cây có thể bị chết, lá không dùng để nuôi tằm được. Để ngăn ngừa sâu bệnh, cần thực hiện các biện pháp sau:
- Sử dụng các loại giống có khả năng kháng bệnh cao.
- Trồng cây với khoảng cách hợp lý, không quá dày.
- Bón phân tương đối.
- Giữ vệ sinh đồng ruộng, tạo môi trường thông thoáng, xử lý sạch tàn dư của bệnh.
- Khai thác đúng vụ.
- Dùng thuốc BVTV khi đến ngưỡng phòng trừ, sử dụng đảm bảo 4 nguyên tắc đúng và đảm bảo được thời gian cách ly trước khi thu hoạch.
Cách thu hoạch và bảo quản dâu tằm
Có 2 cách thu hoạch lá dâu tằm:
- Hái lá: Chọn lá đúng theo yêu cầu của tằm, ít ảnh hưởng đến thân, giảm tỉ lệ sâu bệnh. Việc thu hoạch 1 lô dâu nên tập trung trong 7-10 ngày, không nên kéo dài quá lâu làm ảnh hưởng đến việc chăm sóc vườn dâu.
- Cắt cành: Ít tốn công sức, giữ lá dâu được tươi, dễ bảo quản, đảm bảo được khoảng cách giữa các lứa nuôi và thời gian chăm sóc. Tuy nhiên, phương pháp này chỉ nên áp dụng ở những nơi có điều kiện đất tốt, nhưng gia đình có điều kiện thâm canh cao.
Bảo quản lá dâu bằng cách xếp theo lớp, phủ vải thấm nước, chất chồng lá dâu không quá 20cm, cứ 2-4 giờ đảo một lần. Phòng chứa lá phải thoáng mát, nhiệt độ phòng ổn định.
Bên cạnh lá, quả dâu tằm cũng được thu hoạch khi chín để chế biến siro, làm mứt, ngâm rượu. Nếu để tươi, loại quả này không bảo quản được quá lâu, vì vậy, cần phân loại ngay sau khi hái để phân phối đến người tiêu dùng.
Dâu tằm chín có thể sấy khô để bảo quản được lâu hơn, sau khi sấy, quả dâu sẽ có độ dẻo và ngọt hơn vì đã được loại bỏ bớt nước trong quả. Sử dụng máy sấy hoa quả công nghiệp Sasaki khi sấy dâu tằm vừa tiết kiệm được thời gian, năng lượng vừa có thể giữ nguyên được mùi vị, màu sắc và cả dinh dưỡng có trong quả.
Xem thêm:
- Hướng dẫn cách trồng cây vú sữa cho trái ngọt, mọng nước
- Hướng dẫn cách trồng cây nhãn cho bà con vụ mùa bội thu
Cách trồng cây dâu tằm được chia sẻ trong bài viết trên sẽ giúp người nông dân có thêm kiến thức để chăm sóc loại cây này. Áp dụng đúng kỹ thuật trồng sẽ đem đến năng suất cao cho lá và quả, đem lại hiệu quả kinh tế cao hơn.
Nguyễn Mạnh Hà là Chuyên gia Giải pháp Công nghệ Chế biến với hơn 25 năm kinh nghiệm trong ngành chế tạo máy và công nghệ. Ông chuyên tư vấn giải pháp tổng thể từ lựa chọn công nghệ, thiết kế dây chuyền, tối ưu công suất đến quy hoạch nhà máy, với chuyên môn về sấy lạnh, sấy thăng hoa, cấp đông sâu, nghiền mát, cô đặc và tiệt trùng. Ông đã đồng hành cùng hàng trăm doanh nghiệp trong tối ưu sản xuất và nâng cao giá trị nông sản, thực phẩm Việt.
